Kawa (Coffea arabica) potrafi rosnąć w domu przez wiele lat, jeśli damy jej warunki zbliżone do tych panujących w tropikach. Jej błyszczące liście są ozdobą, a zapach kwiatów zachwyca każdego, kto choć raz go poczuł. Wymaga jednak uważnej ręki, bo szybko pokazuje, gdy coś jej nie pasuje. Poradzimy, jak prowadzić udaną uprawę kawy w doniczce.
Spis treści
Skąd pochodzi kawa?
Kawa (Coffea arabica) pochodzi z górskich rejonów Etiopii i Jemenu, gdzie rośnie w wilgotnych lasach, pod osłoną większych drzew. W naturalnym środowisku kawa ma półcień, wysoką wilgotność i ciepło przez cały rok. Warto o tym pamiętać, bo wiele problemów w domowej uprawie wynika właśnie z oderwania od tych warunków.
Roślina w naturze często rośnie w lekkim zacienieniu, więc nie lubi intensywnego, palącego słońca. Jej korzenie rozwijają się w żyznej, przepuszczalnej glebie, bogatej w próchnicę. W domowych warunkach możemy to odtworzyć, stosując lekkie mieszanki z dodatkiem włókien kokosowych lub perlitu.
Zobacz także: Jak uprawiać mangostan w doniczce. Czy „królową tropików” można hodować w domu?
Jak dbać o kawę w doniczce?
Najważniejsze dla kawy w doniczce jest regularne podlewanie, wysoka wilgotność i rozproszone światło. Podłoże powinno być stale lekko wilgotne, ale nie mokre. Najlepiej podlewać miękką, odstaną wodą, bo twarda powoduje chlorozę liści.
Najlepsze podłoże dla kawy powinno być lekkie, kwaśne i bardzo przepuszczalne. Mieszanka ziemi uniwersalnej z dodatkiem kwaśnego torfu, perlitu i włókna kokosowego sprawdzi się idealnie. Kawa nie lubi ciężkiej ziemi, bo łatwo dochodzi w niej do stagnacji wody.
Doniczka powinna mieć otwory odpływowe. Kawa rośnie dość szybko, więc co 1–2 lata potrzebuje większego pojemnika, ale nie zbyt dużego – korzenie wolą ciasną przestrzeń niż zbyt szeroki pojemnik.
Ustawiajmy kawę w miejscu jasnym, lecz bez ostrego południowego słońca. W przeciwnym razie liście szybko brązowieją na brzegach. Zimą przydatna będzie dodatkowa lampa LED, gdyż roślina źle znosi niedobór światła.
Kawa lubi wilgotne powietrze, więc dobrze reaguje na zraszanie i ustawienie doniczki na podstawce z mokrym keramzytem. Doniczka powinna mieć odpływ, bo zastój wody jest dla kawy zabójczy. Nawożenie stosujemy od marca do września, najlepiej nawozem do roślin zielonych lub o lekko zakwaszającym działaniu.
Czego nie lubi kawa?
Kawa nie lubi ani przesuszenia, ani zalania, przeciągów oraz ostrego słońca. Każdy z tych czynników powoduje u niej szybkie reagowanie liśćmi.
Przesuszenie skutkuje brązowieniem końcówek i zwijaniem się blaszki liściowej. Z kolei zbyt mokre podłoże wywołuje żółknięcie i opadanie liści oraz gnicie korzeni. Równie szkodliwe są przeciągi – po otwarciu okna zimą liście potrafią opaść w kilka dni.
Kawa źle toleruje też suche powietrze z kaloryferów. W takich warunkach gniją młode pędy, a dorosłe liście matowieją. Nie warto też stawiać jej na pełnym słońcu, zwłaszcza latem, bo liście łatwo się przypalają.
Czy kawa może zakwitnąć i owocować w domu?
Kawa może zakwitnąć w mieszkaniu, jeśli ma dużo światła, wilgotność i stabilne warunki. Zwykle dzieje się to po 3–5 latach uprawy. Kwiaty pachną intensywnie, a ich zapach przypomina jaśmin. Owoce dojrzewają długo, a w jednym miąższu znajdują się zwykle dwa ziarna.
Owoce pojawiają się tylko wtedy, gdy roślina ma dobrą kondycję. Warto więc zapewniać jej regularne nawożenie, jasne stanowisko i wilgotne powietrze. Owocowanie w domu jest możliwe, choć wymaga cierpliwości.
Dlaczego kawa w doniczce usycha?
Najczęściej kawa usycha z powodu nieregularnego podlewania i zbyt suchego powietrza. Roślina ma płytki system korzeniowy, dlatego szybko reaguje na braki wody. Wystarczy kilka dni przesuszenia, by liście zaczęły opadać.
Drugą przyczyną jest nadmiar słońca lub zbyt wysoka temperatura. Kawa lubi ciepło, lecz przy 28–30°C traci wodę bardzo szybko, zwłaszcza jeśli stoi blisko szyby nagrzanej przez słońce.
Czasem usychanie wynika z nagłego przeniesienia rośliny w inne miejsce. Kawa nie lubi zmian stanowiska. Po zmianie kierunku światła reaguje stresem i zrzucaniem liści. Jeśli więc widzimy gwałtowne usychanie, warto sprawdzić, czy roślina nie została niedawno przestawiona.
Zobacz także: Jak uprawiać figę w doniczce
Ratowanie marniejącej kawy w doniczce
Najpierw sprawdzamy korzenie i wilgotność podłoża, dopiero potem podejmujemy działanie. Jeśli podłoże jest mokre, musimy pozwolić mu wyschnąć i ograniczyć podlewanie. Gdy jest suche i sypkie, podlewamy małymi porcjami, aż cała bryła odzyska wilgotność.
W przypadku zalania często ratuje przesadzenie rośliny do świeżej mieszanki. Wybieramy podłoże lekkie, z dodatkiem perlitu. Usuwamy nadgniłe korzenie, a zdrowe pozostawiamy bez naruszania.
Jeśli roślina ma suche końcówki liści, zwiększamy wilgotność powietrza. Zraszanie, podstawka z wodą, nawilżacz powietrza – wszystko to daje szybkie efekty. Gdy roślina przestała rosnąć, warto ją zasilić nawozem o lekko kwaśnym odczynie.
