Figa (Ficus carica) rośnie dobrze w doniczce, jeśli zapewnimy jej ciepło, światło i stabilną wilgotność. Uprawa tej rośliny przypomina pielęgnację śródziemnomorskiego krzewu, który lubi przewidywalne warunki i jasne stanowisko. Jej owoce potrafią zachwycić nawet w niewielkim ogrodzie na balkonie. Poradzimy, jak uprawiać figę w doniczce, aby zdrowo rosła i owocowała.
Spis treści
Wybór odmiany figi do uprawy w doniczce
Najlepiej wybieramy odmiany karłowe lub odporne na chłód, bo one lepiej znoszą warunki pojemnika. W praktyce sprawdzają się odmiany takie jak ‘Brown Turkey’, ‘Bornholm Diamond’, ‘Brunswick’ czy ‘Petit Negra’. Rosną wolniej, łatwo je formujemy i owocują nawet w młodym wieku. W mniejszej przestrzeni unikajmy odmian silnie rozrastających się, które tworzą duże korony i wymagają głębokiego systemu korzeniowego.
Figa ma długą historię uprawy, a jej owoce cenimy od tysięcy lat w rejonach Morza Śródziemnego. W tradycjach ludowych przypisywano jej właściwości wzmacniające, co jednak nie stanowi wskazania medycznego.
Jaką doniczkę i podłoże wybieramy
Figa potrzebuje głębokiej, cięższej doniczki i żyznego, przepuszczalnego podłoża z dodatkiem gliny. Cięższa donica stabilizuje roślinę i ogranicza przewracanie podczas silnego wiatru na balkonie. Wybierajmy pojemniki o pojemności minimum 10–15 litrów na start, a następnie stopniowo je zwiększajmy.
Podłoże tworzymy z ziemi uniwersalnej, kompostu i piasku. Figa nie lubi stagnacji wody, więc warstwa drenażu będzie konieczna. W ogrodach południowych sadzimy figi w glebie wapiennej, lecz w doniczce wystarczy dodatek mączki bazaltowej lub dolomitu, który lekko podnosi pH.
Stanowisko i wymagania świetlne figi
Figa wymaga pełnego słońca przez większość dnia, bo tylko wtedy owocuje obficie. Najlepsze będzie stanowisko południowe lub południowo-zachodnie. W cieniu roślina rośnie słabiej, a owoce nie dojrzewają. W pomieszczeniu stawiajmy ją przy dużym oknie, aby uniknąć wyciągania pędów.
Silne nasłonecznienie figi odpowiada, jednak w upały warto ją lekko osłonić przed gorącym powietrzem od ściany budynku. Latem chętnie wystawiamy figę na balkon lub taras. Zmiana stanowiska może prowadzić do zrzucania liści, dlatego przesuwajmy roślinę stopniowo.
Podlewanie i nawożenie rośliny
Podlewamy figę regularnie, ale dopiero wtedy, gdy wierzchnia warstwa podłoża lekko przeschnie. Figa znosi krótkie przesuszenia, lecz nie lubi całkowicie suchej bryły korzeniowej. Najlepiej stosować umiarkowane podlewanie i unikać zalania. W upały podlewamy częściej, w chłodniejsze dni rzadziej.
Nawożenie prowadzimy od wiosny do późnego lata, stosując nawozy wieloskładnikowe lub organiczne, np. kompostowy wyciąg. W medycynie ludowej sok z figi uważano za wzmacniający, jednak to tylko przekaz kulturowy bez potwierdzenia medycznego. Nadmiar azotu powoduje bujne liście kosztem owoców, więc dbajmy o równowagę.
Cięcie i formowanie korony
Figa wymaga cięcia, aby utrzymać zwartą koronę i pobudzić roślinę do owocowania. Najlepiej tniemy wczesną wiosną, zanim ruszy wegetacja. Skracamy długie pędy, usuwamy gałęzie krzyżujące się i zagęszczające środek korony. W doniczce zależy nam na kompaktowym pokroju, więc ograniczamy wzrost pionowy.
Letnie cięcie pozwala zatrzymać energię w owocach i poprawić ich dojrzewanie. Figa owocuje na pędach jednorocznych, dlatego regularna pielęgnacja zwiększa plon. Z czasem możemy uformować roślinę w kształt niewielkiego drzewka z jednym pniem.
Zimowanie figi w warunkach domowych
Figa zimuje najlepiej w chłodnym, jasnym pomieszczeniu o temperaturze 5–10°C. Taki odpoczynek sprzyja zdrowemu wzrostowi i owocowaniu w kolejnym sezonie. W mieszkaniach trudno uzyskać tak niską temperaturę, ale możemy przenieść figę do klatki schodowej, garażu z oknem lub nieogrzewanej oranżerii.
Zimą podlewamy oszczędnie. Liście zwykle opadają, co jest naturalne. W zbyt ciepłych pomieszczeniach roślina próbuje rosnąć, co osłabia ją przed wiosną. Warto też ograniczyć przeciągi, które mogą uszkodzić pąki.
Najczęstsze choroby i problemy w uprawie
Najczęściej zmagamy się z przesuszeniem korzeni, przelaniem lub atakiem przędziorków. Przędziorki pojawiają się głównie w suchych wnętrzach ogrzewanych zimą. Pomaga zwiększenie wilgotności i stosowanie naturalnych preparatów na bazie olejów roślinnych.
Zgnilizna korzeni wynika z nadmiaru wody, dlatego upewnijmy się, że doniczka ma odpływ. Czasem figa zrzuca liście po zmianie stanowiska — to reakcja obronna, która mija po kilku tygodniach.
Czy figa i figowiec to ta sama roślina
Figa to figowiec pospolity, czyli Ficus carica, jednak nie każdy figowiec to roślina owocująca figami. Wiele gatunków z rodzaju Ficus to rośliny ozdobne, np. fikus benjamina czy fikus sprężysty. One nie wytwarzają jadalnych owoców znanych ze sklepu.
Warto pamiętać, że figowiec to szeroka grupa roślin o różnych wymaganiach. Figa jadalna należy do nielicznych gatunków Ficus, które dobrze znoszą chłód i krótki okres spoczynku. Uprawa figi w doniczce wymaga innych zabiegów niż pielęgnacja fikusów domowych.
Sprawdź, czy fikus lubi fusy z kawy
Dodatkowe wskazówki dla początkujących
Najważniejsza jest stabilność warunków i unikanie gwałtownych zmian temperatury. Figa lubi przewidywalność, dlatego nie przenośmy jej zbyt często. Warto też pamiętać, że młode rośliny owocują słabiej, a plon rośnie z wiekiem.
Owoce dojrzewają nierówno i łatwo pękają po intensywnych opadach lub dużych wahaniach wilgotności. Zrywajmy je, gdy lekko miękną i mają intensywny zapach.
